Volg @InnovatiekringDementie op Facebook Volg @Dementie_info op Twitter RSS Kennisbank RSS News

Gezonde oplossingen voor slaapproblemen

Redactioneel - 20-02-2017

SlaapproblemenMet het ouder worden verandert de slaap. Dit begint al tussen het 40ste en 50ste levensjaar. Het slapen wordt korter en onderbroken met periodes van wakker zijn. Bij dementie komt daarbij dat de biologische klok in de hersenen - die het waken en het slapen regelt - verzwakt, of zelfs op non-actief gaat. De hersenen weten daardoor niet meer goed wanneer het dag is en wanneer dag.

Geen slaappillen

Slaappillen lijken een voor de hand liggende oplossing, maar zijn dat niet. Ouderen zijn extra gevoelig voor de versuffende stoffen in deze medicijnen. Hierdoor leiden ze bij hen tot aanzienlijk valrisico, ook overdag! Jaarlijks worden 7.000 ouderen in het ziekenhuis ogenomen vanwege een ernstige val, en slaapmedicatie is daarbij de belangrijkste oorzaak. Daarnaast leiden slaappillen tot een minder uitgerust gevoel, omdat ze de slaapkwaliteit verminderen, net als alcohol. Gelukkig zijn er gezonde alternatieven!

Gezonde alternatieven

Er is niet één ding dat je kunt doen voor een goede nachtrust, maar het gaat om een heel set. Het komt erop neer dat je ervoor zorgt dat iemand:

  1. Tegen bedtijd moe is, en ontspannen genoeg om te kunnen slapen.
  2. ’s Nachts niet onnodig wakker wordt, of wakker gehouden wordt door stress of ongemak.

Wat kun je daarvoor doen? Hieronder de aandachtpunten voor overdag, ‘s avonds en de nacht.

Overdag

  • Zorg voor voldoende licht overdag, daglicht ondersteunt de biologische klok. Onderzoek leert dat je beter slaapt als je overdag langer dan een uur aan meer dan duizend lux bent blootgesteld. Maak elke dag een wandeling in de buitenlucht. Zet de stoel of tafel waar iemand veel zit vlak bij het raam. Als extra ondersteuning zijn er speciale daglichtlampen.  
  • Zorg voor voldoende activiteit.
  • Halverwege de dag rusten is prima, maar niet een lange diepe slaap of veelvuldig dutten overdag; dat is slecht voor de nachtrust.
  • Wees voorzichtig met cafeïne. Niet iedereen is er even gevoelig voor, maar cafeïne is een licht stimulerende stof. Neem het zekere voor het onzekere en drink na 14:00 uur alleen nog cafeïnevrije dranken.

Avond

  • Wees actief, maar voorkom drukte en stress.
  • Zorg ervoor dat iemand ’s nachts niet wakker wordt door een lege maag of een volle blaas; wees dus matig met drinken, en geef vlak voor het slapen gaan bijvoorbeeld nog wat goede calorieën zoals fruit of noten.
  • Voorkom wakker worden door pijn. Mensen met dementie kunnen die vaak niet meer goed aangeven.
  • Zorg voor vaste bedtijden, iedereen heeft eigen voorkeurstijden, sluit daarbij aan en houdt die vast.

Nacht

  • Zorg voor voldoende comfort: is de breedte van het bed goed? En de hardheid van het matras?
  • Voelt één bedkant tegen de muurt misschien veiliger? Is de vrije kant dan de uitstapkant die iemand gewend is?
  • Voelt iemand zich geborgen in bed? Misschien fijn om tegen een kussen aan te liggen? Of graag een zwaardere deken?
  • Is de temperatuur van de slaapkamer goed? Heeft iemand graag meer frisse lucht?
  • Is de kamer donker genoeg of moet er juist een lampje aan?
  • Is de kamer stil genoeg, of vindt iemand geluid of muziek prettig?

Tot slot is het belangrijk om reëel te zijn over de lengte van de slaap. Een nacht van 8 uur is voor de meeste ouderen al lang! 

Dialoog

Logo Vrijheid en veiligheid bij dementieWilt u met elkaar in gesprek over hoe om te gaan met slaapproblemen? 

In de Dialoogbijeenkomsten Vrijheid en Veiligheid bij dementie is dit een van de thema’s waar u voor kunt kiezen. Aan de hand van een filmpje over de nieuwste inzichten en inspirerende praktijkvoorbeelden, gaat u met elkaar in gesprek over oplossingsmogelijkheden voor nachtelijke onrust. Zo'n bijeenkomst (1,5 uur) organiseren is heel eenvoudig. Zie de speciale website: http://vrijheidenveiligheid.nl/

Deel deze pagina